Khi khát vọng không còn là khẩu hiệu

Không còn là những lời hô hào chung chung, khát vọng cống hiến của thanh niên hôm nay hiện diện trong từng việc làm nhỏ. Từ phòng thí nghiệm đến nhà máy, từ giảng đường đến những vùng đất còn khó khăn, người trẻ đang chọn không đứng ngoài dòng chảy lịch sử. Họ hiểu rằng đất nước không thể phát triển chỉ bằng ước mơ, mà cần được xây dựng bằng trí tuệ, mồ hôi và lòng kiên trì. Cống hiến không phải là điều gì lớn lao, mà là sống tử tế, làm việc nghiêm túc và sẵn sàng nhận phần khó về mình.

Sống có trách nhiệm, sẵn sàng cống hiến sức mình cho Tổ quốc làm nên giá trị của người trẻ

Tiến sĩ Lê Duy Tân, nhà nghiên cứu trẻ tại AIoT Lab VN (ĐH Quốc gia TP.HCM), chọn con đường khoa học để trả lời câu hỏi về ý nghĩa sống. Trong phòng thí nghiệm, giữa những thuật toán và dữ liệu, anh cùng các cộng sự xây dựng nền tảng phổ cập trí tuệ nhân tạo (AI) - một chương trình đào tạo miễn phí về AI cho thanh thiếu niên, đặc biệt là học sinh vùng sâu, vùng xa. Anh từng chia sẻ rằng: "Khi người trẻ được tiếp cận sớm với công nghệ lõi, họ sẽ tự tin bước vào kỷ nguyên số với tâm thế làm chủ".

Không chỉ dừng ở đào tạo, nhóm của tiến sĩ Tân còn phát triển ứng dụng BrainTrain hỗ trợ rèn luyện trí não cho người cao tuổi. Với anh, mỗi công trình khoa học không chỉ là sản phẩm nghiên cứu, mà còn là lời tri ân thế hệ đi trước. "Chúng tôi không làm khoa học để ghi tên mình, mà để góp phần nhỏ bé vào tương lai của đất nước", anh chia sẻ. Câu nói ấy không hoa mỹ, nhưng đủ để thấy rõ một thế hệ đang chọn cống hiến bằng trí tuệ.

Ở một không gian khác, Võ Nguyễn Hoàng Đa, Ủy viên Ban Thường vụ Đoàn Trường ĐH Sư phạm Thể dục thể thao TP.HCM, lại nhìn khát vọng cống hiến từ đời sống rất gần. Anh cho rằng sống trong thời bình không có nghĩa là được phép thờ ơ. "Thanh niên không thể đứng ngoài dòng chảy phát triển của đất nước. Nếu người trẻ không dấn thân, ai sẽ làm?", anh đặt câu hỏi.

Với anh, cống hiến bắt đầu từ ý thức trách nhiệm với bản thân: học tập nghiêm túc, rèn luyện thể chất, nuôi dưỡng tinh thần bền bỉ. Từ đó, mỗi người trẻ mới đủ năng lượng để san sẻ với cộng đồng. Anh tin rằng một thế hệ khỏe mạnh về thể lực, vững vàng về tư duy và giàu khát vọng mới có thể gánh vác những nhiệm vụ lớn của đất nước trong tương lai.

Các bạn trẻ không quản vất vả giúp người dân khắc phục hậu quả bão, lũ - Họ cống hiến cả tuổi thanh xuân cho cộng đồng

Cống hiến không bắt đầu từ những điều lớn lao

Khát vọng cống hiến còn hiện diện ở những nơi rất bình dị. Nguyễn Ngọc Ánh, người sáng lập cộng đồng Xanh Việt Nam, không bắt đầu bằng những dự án hoành tráng. Công việc của cô khởi đầu từ những bãi rác tự phát, những con kênh ô nhiễm, những góc phố bị lãng quên. Hơn 1.500 bãi rác được dọn sạch, gần 100.000 cây xanh được trồng, đó là kết quả của một hành trình bền bỉ.

"Yêu nước không chỉ là cảm xúc. Với tôi, mỗi túi rác được nhặt lên, mỗi mầm cây được gieo xuống đều là một cách bảo vệ Tổ quốc", Ánh nói. Câu nói giản dị nhưng chứa đựng một triết lý sống sâu sắc: cống hiến không cần phải chờ đến khi đủ lớn, mà có thể bắt đầu từ hôm nay, từ chính nơi mình đang đứng.

Cũng chọn cách cống hiến thầm lặng, kỹ sư Trần Đình Vũ, Bí thư Đoàn Tổng công ty Liksin, biến từng giờ lao động thành hành động yêu nước. Hơn 55 sáng kiến kỹ thuật làm lợi gần 10 tỷ đồng là thành quả của những đêm miệt mài trong nhà xưởng, của những lần thất bại và đứng dậy. "Với tôi, yêu nước là làm việc hết mình. Khi doanh nghiệp mạnh hơn, đất nước cũng mạnh hơn", anh nói.

Anh không xem mình là người đặc biệt. Bởi theo anh, hàng triệu người trẻ VN đang cống hiến theo cách riêng: có người trong phòng thí nghiệm, có người trên công trường, có người nơi biên giới, hải đảo. Điểm chung của họ là không an phận và không đứng ngoài vận mệnh chung.

Theo Nguyễn Tiến Minh Hoàng, nguyên Bí thư Đoàn Khoa Kỹ thuật giao thông, Trường ĐH Bách khoa TP.HCM, thanh niên chính là nguồn lực chiến lược của quốc gia. "Sức trẻ, trí tuệ và sáng tạo nếu không được khơi dậy đúng cách sẽ trở thành sự lãng phí lớn nhất", anh nhận định. Vì vậy, tổ chức Đoàn trong thời đại mới cần là môi trường để người trẻ được thử, được sai và được trưởng thành.

Một thế hệ không đứng ngoài lịch sử

Không chỉ tri thức, sức khỏe tinh thần cũng là nền tảng của cống hiến. Nguyễn Đăng Quang, cán bộ Đoàn Trường ĐH Ngoại ngữ - tin học TP.HCM, cho rằng muốn thanh niên dấn thân bền bỉ, trước hết họ cần được lắng nghe, được thấu hiểu và được hỗ trợ. "Một người trẻ kiệt sức không thể cống hiến lâu dài. Chăm sóc tinh thần cũng là đầu tư cho tương lai", anh nói.

Trong bối cảnh nhiều biến động, trung tá Ngô Trường An, Chính ủy Trung đoàn Gia Định, nhấn mạnh vai trò của lý tưởng. Theo anh, niềm tin không tự nhiên mà có, mà được xây dựng bằng kỷ luật, bản lĩnh và sự vượt qua chính mình mỗi ngày. "Hy sinh thời bình là hy sinh sự dễ dãi, hy sinh cái tôi, để sống có trách nhiệm hơn với cộng đồng", anh chia sẻ.

Nhìn từ những câu chuyện ấy, có thể thấy người trẻ VN hôm nay không thiếu ước mơ. Nhưng điều đáng quý hơn là họ đang học cách biến ước mơ thành hành động. Họ không cần những lời tung hô, mà cần cơ hội để thử sức. Họ không cần những khẩu hiệu lớn, mà cần môi trường để trưởng thành.

Trong từng câu chuyện nhỏ ấy, có thể thấy rõ một điểm chung: người trẻ không còn chờ đợi "điều kiện lý tưởng" để bắt đầu. Họ bắt đầu ngay từ những gì mình có, từ kiến thức còn đang học, từ đôi tay còn vụng về, từ những thất bại đầu tiên. Có người từng hoang mang, từng lạc lối, từng muốn bỏ cuộc. Nhưng chính trong những khoảnh khắc ấy, họ học được cách đứng dậy, học cách tin vào bản thân và học cách sống vì điều lớn hơn cái tôi cá nhân. Cống hiến, vì thế, không phải là con đường bằng phẳng, mà là hành trình trưởng thành, nơi mỗi bước đi đều để lại dấu ấn.

Giữa một thế giới nhiều lựa chọn, việc chọn sống có trách nhiệm đôi khi là điều khó nhất. Nhưng cũng chính lựa chọn ấy làm nên giá trị của tuổi trẻ. Khi một sinh viên dám từ chối sự dễ dãi để học tập nghiêm túc, khi một kỹ sư sẵn sàng ở lại xưởng đến khuya để hoàn thiện bản vẽ, khi một tình nguyện viên không ngại nắng mưa để gieo từng mầm xanh, họ đang âm thầm góp những viên gạch đầu tiên cho tương lai. Không cần ai ghi nhận, họ vẫn làm, bởi trong sâu thẳm, họ hiểu rằng đất nước sẽ chỉ thực sự mạnh khi mỗi người trẻ đều sống như một công dân có trách nhiệm.

Từ phòng thí nghiệm, nhà máy, giảng đường đến những bãi rác tự phát, người trẻ đang viết tiếp câu chuyện của dân tộc bằng chính đôi tay và trí tuệ của mình. Họ không ồn ào, nhưng bền bỉ. Họ hiểu rằng đất nước không được xây dựng bằng lời nói, mà bằng hành động. Khát vọng cống hiến, vì thế, không còn là khái niệm trừu tượng, mà đã trở thành một lối sống - lối sống của thế hệ không đứng ngoài lịch sử, và không ngừng tiến lên.